ĐIỂM MẶT MỘT SỐ CHẤT CẤM TRONG THỰC PHẨM

Thứ năm - 09/06/2016 09:04
An toàn thực phẩm đang thực sự là mối lo ngại của toàn xã hội, thời gian gần đây các phương tiện thông tin đại chúng liên tục đưa tin về thực phẩm bẩn, chất cấm trong thực phẩm, tác hại của chất cẩm đối với sức khoẻ người tiêu dùng. Vậy chất cấm gồm những loại nào? Tác hại như thế nào đối với sức khoẻ con người?
Nói đến chất cấm trong thực phẩm có lẽ không thể kể hết ở quy mô bài viết này. Tuy nhiên, hiện nay chất cấm được nhắc đến nhiều, điển hình nhất là những loại sau:
1. Vàng O 
Nóng nhất hiện nay có lẽ là Vàng O, một chất nhuộm màu công nghiệp thường được sử dụng rất phổ biến trong sản xuất giấy và công nghiêp dệt (nhuộm màu vàng sợi nhân tạo, vải, len, cotton...) hoặc dùng làm nguyên liệu ve quét tường trong xây dựng. Chất này không được phép sử dụng trong thực phẩm vì nó có hại cho sức khỏe của con người. Cụ thể như bị dị ứng, ngộ độc, ảnh hưởng đến gan, hệ thần kinh và thận, tích tụ lâu ngày có thể gây ung thư. Cơ quan nghiên cứu ung thư quốc tế của WHO cũng xếp vàng ô đứng thứ 5/116 chất gây ung thư hàng đầu trên thế giới
Nhằm mục đích tạo màu vàng đẹp bắt mắt, một số đối tượng đã trộn Vàng O vào trong quá trình sản xuất thức ăn chăn nuôi gia cầm, sản xuất kinh doanh măng dưa.
Tại Quảng Trị, đầu tháng 04/2016, Chi cục Quản lý chất lượng nông lâm sản và thuỷ sản đã tiến hành lấy 07 mẫu măng, dưa để kiểm tra Vàng O thì phát hiện 5/7 mẫu dương tính với chất này tại chợ Cầu (Gio Linh), chợ Đông Hà và chợ TX Quảng Trị. Chi cục đã yêu cầu chủ lô hàng có mẫu dương tính với Vàng O tự tiêu huỷ toàn bộ sản phẩm vi phạm va ký cam kết không sử dụng Vàng O trong quá trình kinh doanh măng
- Cách nhận biết và biện pháp phòng ngừa: Hiện nay rất khó để nhận biết chính xác bằng mắt thường sản phẩm có Vàng O hay không, chỉ có thông qua xét nghiệm mới có thể khẳng định. Tuy nhiên, để đảm bảo an toàn, người tiêu dùng không nên chọn măng hoặc thịt gà có màu vàng đậm bất thường, nên mua thực phẩm ở những nơi có nguồn gốc rõ ràng. Với măng, khi mua về nên ngâm qua nước một thời gian, sau đó luộc kỹ bỏ nước rồi mới sơ chế, góp phần làm bay hơi độc tố có sẵn trong măng”. Đặc biệt trong quá trình sản xuất, kinh doanh măng không được trộn bất kỳ chất cấm hoặc hoá chất không rõ thông tin nhãn mác nguồn gốc xuất xứ.
2. Chất tạo nạc Salbutamol, Clenbuterol
Góp phần bức xúc không nhỏ với người tiêu dùng Việt Nam hiện nay là chất tạo nạc trong thịt lợn. Việc sử dụng thịt có tồn dư chất này gây ảnh hưởng rất lớn đến sức khỏe người tiêu dùng, về lâu dài ảnh hưởng đến sự phát triển của giống nòi. Khi ăn thịt có tồn dư chất tăng trọng sẽ tích tụ trong cơ thể, gây ra nhiều bệnh nguy hiểm, về lâu dài có thể gây biến chứng ung thư. Vì tác hại của nó, Bộ Nông nghiệp và PTNT đã đưa chất này vào danh mục cấm sản xuất, nhập khẩu, lưu thông và sử dụng trong sản xuất, kinh doanh thức ăn chăn nuôi tại Việt Nam từ năm 2002.
Cách nhận biết và biện pháp phòng ngừa: Theo các chuyên gia về công nghệ thực phẩm để tránh mua phải thịt lợn có chất tạo nạc, người tiêu dùng khi chọn thịt cần tránh loại có lớp mỡ dưới da mỏng, lỏng lẻo, dày chưa đến 1cm (trong khi lớp mỡ của lợn nuôi bình thường dày từ 1,5 – 2cm). Khi thái thịt, nếu miếng thịt mềm, không đứng vững được thì có khả năng là loại bị sử dụng chất tạo nạc. Khi mua thịt cần để ý chỗ liên kết giữa phần nạc và phần mỡ, nếu thấy tách rời rõ rệt, đồng thời có dịch vàng rỉ ra thì chắc chắn đó là thịt nuôi bằng chất tạo nạc. Thịt lợn nuôi bằng chất tạo nạc thường có màu đỏ bất thường và sáng, bóng hơn bình thường, tuy nhiên lại dễ bị biến thành màu đỏ sậm ngả sang đen, khi ăn thường có cảm giác khô, không có vị béo của thịt.
Trong năm 2015 và đầu năm 2016, Chi cục Quản lý chất lượng nông lâm sản và thuỷ sản Quảng trị đã tiến hành lấy tổng cộng 218 mẫu thịt và nước tiểu lợn để kiểm tra nhưng không phát hiện chất tạo nạc trong các mẫu thử. Đây là tín hiệu đáng mừng để người tiêu dùng yên tâm sử dụng sản phẩm thịt lợn trên địa bàn
3. Hàn the (hay còn gọi là borax, băng sa, bột sa)
Là một hoá chất không nằm trong danh mục hoá chất phụ gia được phép sử dụng trong thực phẩm của Bộ Y tế. Hàn the thường được sử dụng trong quá trình chế biến giò chả, bánh đúc, bún phở, bánh xu xê, rửa làm tươi thịt ôi thiu nhằm bảo quản thực phẩm được lâu, tạo độ giòn dai cho sản phẩm. Việc sử dụng thực phẩm có hàn the tích lũy trong cơ thể, tùy liều lượng có thể gây nên những triệu chứng cấp tính và mạn tính. Với tiêu hóa, nó gây nôn mửa, đau bụng tiêu chảy; với da thì gây ban đỏ dẫn đến tróc vẩy. Với đường niệu, nó gây hư hại đặc biệt cho thận và toàn thân, gây rối loại chức năng, yếu ớt, bất lực, rối loạn kinh nguyệt, rụng tóc và không loại trừ khả năng gây ung thư.
Phân biệt thực phẩm chứa hàn the hay không bằng cảm quan là điều rất khó, chỉ có thể khẳng định qua sử dụng test nhanh hoặc xét nghiệm tại phòng kiểm nghiệm. Hiện nay, các bộ test kiểm tra nhanh hàn the trong thực phẩm rất nhỏ gọn, với độ nhạy cao, cho kết quả chính xác chỉ sau 3 – 5 phút có mức giá khoảng 50.000 đồng/bộ sử dụng cho 100 lần thử, người tiêu dùng có thể sử dụng để lựa chọn sản phẩm đảm bảo không có hàn the.
Trên địa bàn tỉnh Quảng trị, vẫn còn một số hộ sử dụng hàn the trong sản xuất chả. Kết quả kiểm tra năm 2015 cho thấy có 15/130 mẫu dương tính với hàn the, chủ yếu tại địa bàn Đông Hà, Quảng Trị, Hải Lăng, Khe Sanh. Bên cạnh đó cũng có nhiều cơ sở sản xuất chả đã nói không với hàn the, qua nhiều năm kiểm tra định kỳ và đột xuất đều không phát hiện như các cơ sở tại Vĩnh Linh, Gio Linh, Cam Lộ, Triệu Thành (Triệu Phong), cơ sở Nguyễn Thị Bé (Bé Kỳ) tại Thị Xã Quảng Trị.
Hiện nay, với các mức xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực an toàn thực phẩm có lẽ chưa đủ mức răn đe để các đối tượng vi phạm dừng bước trong việc sử dụng chất cấm trong sản xuất, kinh doanh thực phẩm. Tuy nhiên, từ tháng 07/2016 hành vi sử dụng chất cấm trong thực phẩm sẽ bị xử lý hình sự theo quy định tại Điều 317 quy định, các cá nhân, tổ chức sử dụng các hóa chất, phụ gia bị cấm hoặc không rõ nguồn gốc xuất xứ trong thực phẩm và thức ăn chăn nuôi sẽ bị phạt hành chính từ 50 – 200 triệu, phạt tù từ 1 – 5 năm. Trường hợp nặng có thể bị phạt tiền 1 tỉ đồng, phạt tù 20 năm.
 Nhằm ngăn chặn thực trạng này Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đã chọn năm 2015, 2016 là “năm cao điểm vệ sinh an toàn thực phẩm trong lĩnh vực nông nghiệp”. Trên cơ sở đó, Chi cục Quản lý chất lượng nông lâm sản và thuỷ sản đã tham mưu cho Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn trình Uỷ ban nhân dân tỉnh ban hành Quyết định số 530/QĐ-UBND ngày 21/30/2016 về việc phê duyệt kế hoạch hành động năm cao điểm vệ sinh an toàn thực phẩm trong lĩnh vực nông nghiệp trên địa bàn tỉnh Quảng trị. Với mục tiêu kiểm soát tốt chất cấm, ngăn chặn lạm dụng kháng sinh trong chăn nuôi, nuôi trồng thuỷ sản, giảm thiểu tồn dư thuốc bảo vệ thực vật, hoá chất bảo quản, kháng sinh phụ gia thuộc phạm vi quản lý của ngành Nông nghiệp, tạo niềm tin cho người dùng thực phẩm nông sản, thuỷ sản.
Với chức năng nhiệm vụ được giao, trong thời gian tới Chi cục Quản lý chất lượng nông lâm sản và thuỷ sản sẽ tăng cường công tác tuyên truyền đến người sản xuất, kinh doanh đặc biệt là người tiêu dùng các quy định của Pháp luật về an toàn vệ sinh thực phẩm. Đặc biệt đơn vị sẽ đẩy mạnh công tác thanh tra, kiểm tra, lấy mẫu xét nghiệm tồn dư hoá chất cấm trong thực phẩm, kiên quyết xử lý các trường hợp vi phạm
Ngăn chặn việc sử dụng chất cấm trong thực phẩm không chỉ là trách nhiệm của các cơ quan quản lý mà là trách nhiệm của toàn xã hội, đặc biệt là người sản xuất, kinh doanh thực phẩm không vì lợi ích kinh tế trước mắt mà đầu độc xã hội, kiên quyết nói không với hoá chất cấm, hoá chất không rõ nguồn gốc, thông tin nhãn mác. Với người tiêu dùng hãy là người tiêu dùng thông thái, cần lựa chọn kỹ càng sản phẩm trước khi mua, nên chọn sản phẩm có  nguồn gốc xuất xứ rõ ràng./.

Tác giả bài viết: Lê Quang Biên

 

Nguồn tin: Chi cục QLCL Nông lâm sản và Thủy sản

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết
Hướng dẫ thủ tục hành chính
Kênh iso
Hình ảnh hoạt động
Đơn vị trực thuộc
Thông tin phục vụ điều hành
Tra cứu văn bản
Liên kết website
Thống kê lượt truy cập
  • Đang truy cập13
  • Máy chủ tìm kiếm2
  • Khách viếng thăm11
  • Hôm nay1,486
  • Tháng hiện tại39,333
  • Tổng lượt truy cập1,093,181
Hỗ trợ trực tuyến
Văn phòng Sở
Văn phòng Sở
0233.3550367-0915817557
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây